HIER(7)

NAZWA
hier - opis systemowej hierarchii plików

OPIS
Typowy system linuksowy zawiera, między innymi, następujące katalogi:

/   Katalog nadrzędny. Od niego to zaczyna się całe drzewo.

/bin
    Katalog zawierający programy wykonywalne potrzebne w trybie pojedynczego użytkownika oraz do podniesienia i naprawienia systemu.

/boot
    Zawiera statyczne pliki dla programu rozruchowego. Ten katalog zawiera tylko pliki potrzebne podczas procesu rozruchowego. Instalator mapowania i pliki konfiguracyjne powinny trafić do /sbin i /etc. Jądro systemu operacyjnego (np. initrd) muszą znajdować się w / lub /boot.

/dev
    Pliki urządzeń albo specjalne, odnoszące się do urządzeń fizycznych. Zobacz mknod(1).

/etc
    Zawiera pliki konfiguracyjne lokalne dla maszyny. Niektóre większe pakiety programów, jak X11, mogą mieć swoje własne katalogi poniżej etc. Pliki konfiguracyjne dla całego systemu można umieścić tu lub w /usr/etc. Niemniej jednak, programy powinny zawsze szukać tych plików w /etc, a Ty możesz umieścić linki do nich w /usr/etc.

/etc/opt
    Pliki konfiguracyjne dodatkowych aplikacji instalowanych w /opt specyficzne dla maszyny.

/etc/sgml
    Ten katalog zawiera pliki konfiguracyjne do SGML (opcjonalny).

/etc/skel
    Gdy stworzone zostaje nowe konto użytkownika, pliki z tego katalogu są zwykle kopiowane do katalogu domowego użytkownika.

/etc/X11
    Pliki konfiguracyjne dla systemu okienkowego X11 (opcjonalny).

/etc/xml
    Ten katalog zawiera pliki konfiguracyjne do XML (opcjonalny).

/home
    Na maszynach z katalogami domowymi dla użytkowników, katalogi te znajdują się zwykle poniżej tego katalogu, bezpośrednio lub nie. Struktura tego katalogu zależy od decyzji lokalnych administratorów (opcjonalny)

/lib
    Ten katalog powinien zawierać te biblioteki dynamiczne, które są konieczne do wystartowania systemu i uruchamiania komend z głównego systemu plików.

/lib<kwal.>
    Te katalogi są wariantami /lib w systemach obsługujących więcej niż jeden format binarny wymagający oddzielnych bibliotek (opcjonalny).

/lib/modules
    Ładowalne moduły jądra (opcjonalny).

/lost+found
    Katalog zawiera obiekty zgubione w systemie plików. Są to zwykle fragmenty plików naruszone na skutek uszkodzenia dysku lub awarii systemu.

/media
    Katalog zawiera punkty montowań dla wysuwalnych nośników takich jak płyty CD i DVD oraz nośniki USB. W systemach gdzie istnieje więcej niż jedno urządzenie do montowania określonego typu nośników, punkty montowania można tworzyć dodając cyfrę do dostępnego punktu montowania poczynając od "0", ale musi istnieć również nazwa niekwalifikowalna.

/media/floppy[1-9]
    Stacja dyskietek (opcjonalny).

/media/cdrom[1-9]
    Napęd CD-ROM (opcjonalny).

/media/cdrecorder[1-9]
    Nagrywarka CD (opcjonalny).

/media/zip[1-9]
    Napęd zip (opcjonalny).

/media/usp[1-9]
    Napęd USB (opcjonalny).

/mnt
    Katalog ten jest punktem montowania dla tymczasowo zamontowanych systemów plików. Niektóre dystrybucje umieszczają w /mnt podkatalogi z przeznaczeniem, że będą używane jako punkty montowania dla kilku tymczasowych systemów plików.

/opt
    Ten katalog powinien zawierać dodatkowe pakiety, które zawierają statyczne pliki.

/proc
    Jest to punkt montowania systemu plików proc, który dostarcza informacji o bieżących procesach i jądrze. Ów pseudosystem plików opisano w szczegółach w proc(5).

/root
    Tan katalog jest zwyczajowo katalogiem domowym użytkownika root (opcjonalny).

/sbin
    Tak jak /bin, ten katalog zawiera komendy potrzebne do wystartowania systemu, ale których zwykle nie wykonują normalni użytkownicy.

/srv
    Katalog ten zawiera dane specyficzne dla usług dostarczanych przez ten komputer.

/sys
    Jest to punkt montowania systemu plików sysfs, dostarczającego informacji o jądrze podobnie jak /proc, lecz lepiej usystematyzowanym, przestrzegający formalizmu infrastruktury kobject.

/tmp
    Katalog zawierający pliki tymczasowe, które może usunąć bez ostrzeżenia działające zadanie lub start systemu.

/usr
    Ten katalog jest zwykle montowany z oddzielnej partycji. Powinien on zawierać dzielone dane tylko do odczytu, tak że można go zamontować na różnych maszynach z zainstalowanym Linuksem.

/usr/X11R6
    System X-Window, wersja 11, wydanie 6 (opcjonalny).

/usr/X11R6/bin
    Binaria należące do systemu X-Window; często jest to link symboliczny z bardziej tradycyjnego /usr/bin/X11.

/usr/X11R6/lib
    Pliki danych skojarzone z systemem X-Window.

/usr/X11R6/lib/X11
    Zawiera różne pliki potrzebne do uruchamiania X; często jest to link symboliczny z /usr/lib/X11.

/usr/X11R6/include/X11
    Zawiera pliki nagłówkowe potrzebne do kompilacji programów z użyciem systemu okienkowego X11. Często jest to link symboliczny z /usr/include/X11.

/usr/bin
    Jest to główny katalog programów wykonywalnych. Większość programów wykonywanych przez zwykłych użytkowników, które nie są potrzebne przy starcie lub naprawie systemu i które nie są instalowane lokalnie, powinna być umieszczona w tym katalogu

/usr/bin/mh
    Polecenia systemu obsługi poczty MH (opcjonalny).

/usr/bin/X11
    Tradycyjne miejsce na pliki wykonywalne X11; w Linuksie zwykle jest to link symboliczny do /usr/X11R6/bin.

/usr/dict
    Zastąpiony przez /usr/share/dict.

/usr/doc
    Zastąpiony przez /usr/share/doc.

/usr/etc
    Można tu umieścić całosystemowe pliki konfiguracyjne dzielone między kilkoma maszynami. Programy jednak powinny zawsze odwoływać się do tych plików używając katalogu /etc. Linki od plików w /etc powinny wskazywać na odpowiednie pliki w /usr/etc.

/usr/games
    Binaria gier i programów edukacyjnych (opcjonalny).

/usr/include
    Pliki nagłówkowe dla kompilatora C.

/usr/include/bsd
    Pliki nagłówkowe zapewniające kompatybilność z BSD (opcjonalny).

/usr/include/X11
    Pliki nagłówkowe dla kompilatora C i systemu X-Window. Jest to zwykle link symboliczny do /usr/X11R6/include/X11.

/usr/include/asm
    Pliki nagłówkowe deklarujące niektóre funkcje asemblera. W przeszłości był to link symboliczny do /usr/src/linux/include/asm.

/usr/include/linux
    Zawiera informacje, które mogą zmieniać się jednego wydania systemu na drugie i kiedyś był on linkiem symbolicznym do /usr/src/linux/include/linux, żeby otrzymywać informacje specyficzne dla systemu operacyjnego. (Uwaga: pliki nagłówkowe powinny działać poprawnie zarówno z bieżącą biblioteką libc jak i w przestrzeni użytkownika. Jednakże źródła jądra Linuksa nie są przeznaczone do użytku z programami użytkownika i nic nie wiedzą o libc, zainstalowanej w systemie. Jest bardzo prawdopodobne, że pewne rzeczy przestaną działać, jeżeli /usr/include/asm i /usr/include/linux będą prowadziły do losowego drzewa źródeł jądra. Systemy Debiana nie robią tego i używają nagłówków ze znanej, dobrej wersji jądra, dostarczonych przez pakiet libc*-dev).

/usr/include/g++
    Pliki nagłówkowe do użytku z kompilatorem GNU C++.

/usr/lib
    Biblioteki obiektowe, w tym dynamiczne, plus parę plików wykonywalnych, zwykle niewywoływanych bezpośrednio. Bardziej skomplikowane programy mogą tu posiadać całe podkatalogi.

/usr/lib<kwal.>
    Te katalogi są wariantami /usr/lib w systemach obsługujących więcej niż jeden format binarny wymagający oddzielnych bibliotek, z tym wyjątkiem, że dowiązanie symboliczne /usr/lib<kwal.>/X11 nie jest wymagane (opcjonalny).

/usr/lib/X11
    Zwykłe miejsce dla plików danych skojarzonych z programami X-owymi, oraz pliki konfiguracyjne dla systemu X. W Linuksie, zwykle jest to link symboliczny do /usr/X11R6/lib/X11.

/usr/lib/gcc-lib
    Zawiera pliki wykonywalne i nagłówkowe dla kompilatora GNU C gcc(1).

/usr/lib/groff
    Pliki dla systemu formatowania dokumentów GNU groff.

/usr/lib/uucp
    Pliki dla uucp(1).

/usr/local
    Tutaj zwykle trafiają programy instalowane lokalnie na maszynie.

/usr/local/bin
    Trafiają tu binaria programów lokalnych.

/usr/local/doc
    Lokalna dokumentacja.

/usr/local/etc
    Pliki konfiguracyjne skojarzone z lokalnie zainstalowanymi programami.

/usr/local/games
    Binaria lokalnie zainstalowanych gier.

/usr/local/lib
    Pliki skojarzone z lokalnie zainstalowanymi programami.

/usr/local/lib<kwal.>
    Te katalogi są wariantami /usr/local/lib w systemach obsługujących więcej niż jeden format binarny wymagający oddzielnych bibliotek (opcjonalny).

/usr/local/include
    Pliki nagłówkowe lokalnego kompilatora C.

/usr/local/info
    Strony info skojarzone z lokalnie zainstalowanymi programami.

/usr/local/man
    Strony podręcznika ekranowego skojarzone z lokalnie zainstalowanymi programami.

/usr/local/sbin
    Lokalnie instalowane programy do administracji systemem.

/usr/local/share
    Dane lokalnych aplikacji, które mogą być dzielona między różnymi architekturami tego samego systemu operacyjnego.

/usr/local/src
    Kod źródłowy programów instalowanych lokalnie.

/usr/man
    Zastąpiony przez /usr/share/man.

/usr/sbin
    Katalog zawierający pliki binarne programów do administracji systemem, które nie są potrzebne przy rozruchu, montowaniu /usr lub naprawie systemu.

/usr/share
    Katalog zawierający podkatalogi ze specyficznymi danymi aplikacji, które mogą być dzielone między różnymi architekturami tego samego systemu operacyjnego. Często można tu znaleźć rzeczy, które wcześniej znajdowały się w /usr/doc lub /usr/lib, lub /usr/man.

/usr/share/dict
    Zawiera pliki z listami słów dla poprawiaczy pisowni (opcjonalny).

/usr/share/dict/words
    Lista angielskich słów (opcjonalny).

/usr/share/doc
    Dokumentacja zainstalowanych programów (opcjonalny).

/usr/share/games
    Pliki ze statycznymi danymi gier z /usr/games (opcjonalny).

/usr/share/info
    Znajdują się tutaj strony info (opcjonalny).

/usr/share/locale
    Tutaj znajdują się informacje związane z ustawieniami regionalnymi (opcjonalny).

/usr/share/man
    Trafiają tu strony podręcznika ekranowego, do odpowiednich katalogów, według sekcji podręcznika.

/usr/share/man/<locale>/man[1-9]
    Te katalogi zawierają strony podręcznika w formacie źródłowym. Systemy, które używają jednego języka i zestawu znaków dla wszystkich stron podręcznika, mogą pominąć <locale>.

/usr/share/misc
    Różnorodne dane, które mogą być dzielone między różnymi architekturami tego samego systemu operacyjnego.

/usr/share/nls
    Katalogi wiadomości natywnego języka (opcjonalny).

/usr/share/sgml
    Pliki do SGML (opcjonalny).

/usr/share/sgml/docbook
    DTD DocBook (opcjonalny).

/usr/share/sgml/tei
    DTD TEI (opcjonalny).

/usr/share/sgml/html
    DTD HTML (opcjonalny).

/usr/share/sgml/mathtml
    DTD MathML (opcjonalny).

/usr/share/terminfo
    Baza danych terminfo (opcjonalny).

/usr/share/tmac
    Makra troffa, które nie są dystrybuowane z groffem (opcjonalny).

/usr/share/xml
    Pliki do XML (opcjonalny).

/usr/share/xml/docbook
    DTD DocBook (opcjonalny).

/usr/share/xml/xhtml
    DTD XHTML (opcjonalny).

/usr/share/xml/mathml
    DTD MathML (opcjonalny).

/usr/share/zoneinfo
    Pliki informacji o strefach czasowych (opcjonalny).

/usr/src
    Pliki źródłowe różnych części systemu, dołączane do niektórych pakietów. Nie należy pracować tutaj nad swoimi własnymi projektami, ponieważ pliki w /usr powinny być tylko do odczytu z wyjątkiem sytuacji, gdy instalowane jest oprogramowanie (opcjonalny).

/usr/src/linux
    Zawiera źródła jądra samego systemu operacyjnego. Niektóre dystrybucje umieszczają tu źródła domyślnie instalowanego jądra. Najprawdopodobniej powinieneś użyć innego katalogu do budowania własnego jądra.

/usr/tmp
    Przestarzałe. Powinno być linkiem do /var/tmp. Ten link jest obecny tylko w celu zachowania kompatybilności i nie powinien być używany.

/var
    Katalog zawierający pliki, które mogą zmieniać wielkość, takie jak logi i spoole.

/var/account
    Dzienniki statystyk jądra (opcjonalny).

/var/adm
    Ten katalog został zastąpiony przez /var/log i powinien być linkiem symbolicznym do /var/log.

/var/backups
    Zarezerwowany z powodów historycznych.

/var/cache
    Zbuforowane dane programów.

/var/cache/fonts
    Lokalnie generowane fonty (opcjonalny).

/var/cache/man
    Lokalnie formatowane strony podręcznika systemowego (opcjonalny).

/var/cache/www
    Dane bufora lub proxy WWW (opcjonalny).

/var/cache/<pakiet>
    Bufor dla danego pakietu (opcjonalny).

/var/catman/cat[1-9] lub /var/cache/man/cat[1-9]
    Te katalogi przechowują preformatowane strony podręcznika ekranowego zgodnie z sekcją tego podręcznika. (Używanie preformatowanych stron podręcznika jest przestarzałe).

/var/crash
    Zrzuty po awarii systemu (opcjonalny).

/var/cron
    Zarezerwowany z powodów historycznych.

/var/games
    Zmienne dane gier (opcjonalny).

/var/lib
    Zmienne informacje programów.

/var/lib/hwclock
    Katalog stanu do hwclock - zegara sprzętowego (opcjonalny)

/var/lib/misc
    Różnorodne dane statusu.

/var/lib/xdm
    Różne dane menedżera logowania X (opcjonalny).

/var/lib/<edytor>
    Dane statusu i kopie zapasowe edytora (opcjonalny).

/var/lib/<nazwa>
    Te katalogi muszą być używane do całej obsługi pakietów w dystrybucji.

/var/lib/<pakiet>
    Dane statusu dla pakietów i podsystemów (opcjonalny).

/var/lib/<narzędzie_pakietów>
    Pliki obsługi pakietowania (opcjonalny).

/var/local
    Zmienne dane dla /usr/local.

/var/lock
    Umieszczane są tu pliki blokad. Konwencja nazw plików blokad dla urządzeń to LCK..<urządzenie> gdzie <urządzenie>, to nazwa urządzenia w systemie plików. Użyty format to format plików blokad protokołu HDU UUCP, tj. pliki blokad zawierają PID jako dziesięciobajtowy numer dziesiętny w ASCII, plus znak nowej linii.

/var/log
    Różne logi.

/var/opt
    Zmienne dane dla /opt.

/var/mail
    Skrzynki pocztowe użytkowników. Zastępuje /var/spool/mail.

/var/msgs
    Zarezerwowany z powodów historycznych.

/var/preserve
    Zarezerwowany z powodów historycznych.

/var/run
    Różne pliki bieżące, np. pliki zawierające identyfikatory procesów (PID-y) i informację o zalogowanych użytkownikach (utmp). Pliki w tym katalogu są zwykle czyszczone przy starcie systemu.

/var/spool
    Skolejkowane pliki różnych programów.

/var/spool/at
    Kolejka zadań do at(1).

/var/spool/cron
    Kolejka zadań do cron(8).

/var/spool/lpd
    Kolejka plików do drukowania (opcjonalny).

/var/spool/lpd/printer
    Kolejka do określonej drukarki (opcjonalny).

/var/spool/mail
    Zastąpione przez /var/mail.

/var/spool/mqueue
    Kolejka poczty wychodzącej (opcjonalny).

/var/spool/news
    Katalog kolejki dla wiadomości (opcjonalny).

/var/spool/rwho
    Kolejka plików do rwhod(8) (opcjonalny).

/var/spool/smail
    Kolejka plików do dostarczyciela poczty smail(1).

/var/spool/uucp
    Kolejka plików do uucp(1) (opcjonalny).

/var/tmp
    Tak jak /tmp, ten katalog zawiera tymczasowe pliki przechowywane na czas nieokreślony.

/var/yp
    Pliki baz danych do NIS, poprzednio zwanym Sun Yellow Pages (YP).

ZGODNE Z
Standard hierarchii systemu plików (FHS), wersja 2.3 http://www.pathname.com/fhs/.

BŁĘDY
Lista ta nie jest wyczerpująca; różne systemy mogą być różnie skonfigurowane.

ZOBACZ TAKŻE
find(1), ln(1), proc(5), mount(8) Standard hierarchii systemu plików

O STRONIE
Angielska wersja tej strony pochodzi z wydania 4.05 projektu Linux man-pages. Opis projektu, informacje dotyczące zgłaszania błędów, oraz najnowszą wersję oryginału można znaleźć pod adresem https://www.kernel.org/doc/man-pages/.

TŁUMACZENIE
Autorami polskiego tłumaczenia niniejszej strony podręcznika man są: Gwidon S. Naskrent (PTM) <naskrent@hoth.amu.edu.pl>, Robert Luberda <robert@debian.org> i Michał Kułach <michal.kulach@gmail.com>.

Polskie tłumaczenie jest częścią projektu manpages-pl; uwagi, pomoc, zgłaszanie błędów na stronie http://sourceforge.net/projects/manpages-pl/. Jest zgodne z wersją 4.05 oryginału.